Talenassortiment
                        Change the color of the site
 
Laatste nieuws:
Log in
Onthoud mij:
Het laatste kwartiertje

Navigatie a-z
 
 
 
Studiehuis Resort of Security Roemeni Informatiescherm
Uw naam:
Uw emailadres:
Uw vriends naam:
Uw vriends emailadres:
Uw bericht
Auteur: Freek
Creer datum:
16-01-2018 14:15:04
GEZONDHEID
Een nieuwe serie artikelen in 2018
Auteur: Freek Creer datum: 16-01-2018 14:16:12
Extra vitamine D om de winter door te komen

Hendriëlle de Groot

Loop in de winter regelmatig een kwartiertje buiten, adviseert huisarts Petra Elders. Een depressief gevoel, lusteloosheid en vermoeidheid. Klachten die vooral opspelen in de winter, nu de dagen donkerder zijn en we minder zonlicht zien. Ze kunnen duiden op een vitamine D-tekort. Is het nodig om meteen aan de vitaminepillen te gaan, of kun je het ook op een natuurlijke manier oplossen?
Vitamine D zorgt voor sterke botten en een goede werking van de spieren. Het is nodig om calcium uit voeding in het lichaam op te nemen. Daarnaast speelt het een rol bij de werking van het immuunsysteem, oftewel de weerstand. Zonlicht is de belangrijkste bron van vitamine D, maar het zit ook in voedsel: vette vis en eieren en in mindere mate in vlees. Aan halvarine, margarine en bak- en braadproducten wordt vitamine D toegevoegd. Er zijn twee varianten: D2 (plantaardig) en D3 (dierlijk).

De vitamine staat volop in de schijnwerpers en er wordt veel onderzoek naar gedaan. ‘In 2016 verschenen 4200 publicaties over vitamine D. Het is een populaire vitamine, veel vragen die wij krijgen, gaan daar ook over’, zegt Suzan Tuinier, voedingsdeskundige bij het Vitamine Informatie Bureau. ‘Er is veel aandacht voor in de media en het wordt bekender in de omgeving. Als mensen horen dat de buurvrouw, een vriendin of collega een tekort heeft, denken ze: misschien speelt dat bij mij ook.’

Een tekort aan vitamine D kan verschillende klachten geven, zoals vermoeidheid, spierkrampen en concentratieproblemen. Klachten die ook bij andere aandoeningen kunnen horen, en daarom is het soms lastig op te merken. ‘Vroeger kon je rachitis krijgen, de Engelse ziekte. Kinderen met O-benen hadden een vitamine D-tekort. Dat komt eigenlijk niet meer voor. Omdat vitamine D ook een rol speelt in het immuunsysteem, kan het zijn dat je vaker ziek wordt.’

Mensen met een getinte huidskleur, gesluierde vrouwen, zwangeren en ouderen lopen extra risico op een tekort. Maar in de winter, als de zon zich minder laat zien, maak vrijwel iedereen in Nederland onvoldoende van deze vitamine aan. ‘Je moet tussen 11 en 3 uur buiten zijn midden op de dag, om voldoende vitamine D binnen te krijgen’, zegt Tuinier. Ze denkt dat miljoenen mensen er baat bij kunnen hebben om extra vitamine D te nemen, omdat ze in een van de risicogroepen vallen of te weinig zonlicht krijgen. Of dat nu in de vorm van capsules, poeders of pillen is, maakt niet veel uit. ‘De opneembaarheid is hetzelfde. Maar in combinatie met vet worden pillen beter opgenomen. Neem het tijdens de maaltijd’ adviseert ze.

Petra Elders, huisarts in Amsterdam-Zuid, heeft promotieonderzoek gedaan naar de relatie tussen botverlies en calciuminname en was een van de auteurs van een richtlijn voor de behandeling van osteoporose (botontkalking), waar vitamine D ook een rol bij speelt. ‘Al jarenlang is steeds de vraag geweest wat de rol van vitamine D is. Nederland ligt zo noordelijk dat van oktober tot eind februari, de zon veel te laag staat om vitamine D aan te maken. Ook is onze voeding relatief vitamine D arm en kwam vroeger hier de Engelse ziekte voor.’

spierzwakte
Hoeveel vitamine D is er nodig? Als je veel binnen zit, omdat je een kantoorbaan hebt, is het dan nodig om capsules te slikken? ‘Er is veel discussie over de hoeveelheid vitamine D die je nodig hebt’, zegt Elders. ‘Dat is een discussie die zich al jarenlang voltrekt. Er wordt veel gesproken over de grenswaarden in het bloed. Onderzoekers vonden een verband tussen een gebrek aan vitamine D en bepaalde aandoeningen. Maar in vervolgonderzoeken werd de relatie tussen bepaalde aandoeningen en vitamine D niet bevestigd. Zo is het niet aan te tonen dat een depressie het directe gevolg is van een vitamine D-tekort. Nu lopen er wereldwijd onderzoeken waarvan de resultaten pas in 2020 bekend zullen worden.’

De Gezondheidsraad hanteert een terughoudend beleid. Voor risicogroepen is het gebruik van supplementen aan te bevelen, voor andere mensen geldt het advies om gezond te eten, elke dag minstens een kwartier naar buiten te komen en voldoende margarine, halvarine en bak- en braadproducten te gebruiken. Als er aanvulling nodig is, adviseert de Gezondheidsraad 10 microgram per dag bij mensen jonger dan zeventig jaar en 20 microgram per dag voor mensen van zeventig jaar en ouder. Dagdoseringen tot 100 microgram per dag zijn veilig. In de meeste supplementen die te koop zijn bij drogisterijen en apotheken zit 2,4 tot 20 mcg. Hogere doseringen zijn in verband gebracht met spierzwakte en valneiging.

In haar huisartsenpraktijk komt Elders een vitamine D-tekort zo nu en dan tegen bij mensen die vermoeid zijn of last hebben van spierkrampen. Als ze vermoedt dat de klachten daardoor veroorzaakt worden, bepaalt ze de bloedwaarden. ‘Het kan ook bij jonge mensen voorkomen. Laatst nog bij een jongen, die fanatiek computerspellen speelde. Hij was roodharig en verbrandde snel in de zon. De hele zomer bleef hij binnen. Hij was verschrikkelijk moe, voelde zich slap en kreeg spierkrampen als hij zich uitrekte. Uit het bloedonderzoek bleek dat zijn vitamine D erg verlaagd was. Nadat hij het ging bij slikken, voelde hij zich snel beter.’

Aan mensen die een gebrek hebben aan vitamine D, adviseert ze aanpassingen te doen aan de levensstijl. ‘Als je regelmatig buiten komt en vette vis eet, kun je een heel eind komen.’

Ze denkt zelf dat de grenswaarden in het rapport van de Gezondheidsraad, aan de hoge kant zitten. ‘Misschien kun je met minder ook gezond zijn. Er is heel weinig onderzoek dat bevestigt dat het relevant is.’ ■

Nederlands Dagblad 16-01-18
Nog geen lid? wordt dat hier (gratis). Klik hier
Reargeren of een nieuwe topic aanmaken? Klik dan hier