door Sonny Duijn

AMSTERDAM - De Amsterdamse effectenbeurs heeft vandaag flink slagzij gemaakt. Beleggers leken er een hard hoofd in te hebben dat er een snelle oplossing voor de eurocrisis komt, en de waarschuwing van ratingbureau Moody's aan het adres van Frankrijk was in dit licht een domper. Daarnaast speelde een dreigende mislukking van Amerikaanse onderhandelingen over het aanpakken van de staatsschuld.

De AEX sloot met een verlies van 3,2% op 278,84 punten, zeer dicht tegen het laatste punt van de dag. De Midkap-index daalde 3,9% tot 421,52 punten.

Elders in Europa was het beeld ook erg somber. Londen, Frankfurt en Parijs daalden 2,6% tot 3,4%.

Rond sluitingstijd in Europa noteerden de toonaangevende Amerikaanse indices minnen van 2,5% tot 2,9%. De beurzen in de VS sloten vrijdag nog gemengd. De Dow Jones eindigde 0,2% hoger. De brede S&P 500-index eindigde nagenoeg onveranderd, maar technologiegraadmeter Nasdaq zakte 0,6%.

De Europese schuldencrisis hield de markt weer volop bezig. Kredietbeoordelaar Moody's waarschuwde voor de financiële positie van Frankrijk, en vertrekkend hoofdeconoom Jürgen Stark van de Europese Centrale bank meldde dat de schuldencrisis zich heeft verspreid naar de Europese kernlanden en een rem zet op de economische groei.

In Spanje haalde de conservatieve oppositiepartij Partido Popular zondag een absolute meerderheid in het parlement, maar het gewenste effect op de obligatiemarkt bleef uit: Het rendement op tienjarig Spaans staatspapier liep flink op.

Handelaar Jos Renssen (Keijser Capital) vergelijkt de Europese perikelen met de interne taferelen bij voetbalclub Ajax. "In beide gevallen lijkt de buitenwacht steeds minder te geloven in een rappe oplossing, en moe te worden van de situatie." Beleggers kropen vandaag zodoende meer in de schulp, volgens hem. "Na vorige maand had ik gehoopt dat politici dermate met de rug tegen de muur stonden dat er echt wat zou veranderen."

Maar voorlopig moeten beleggers het toch weer vooral doen met beloftes, verzucht Renssen. "Dit kan lang gaan duren." Hij wijt dat ook aan politieke onenigheid, bijvoorbeeld over de mogelijke komst van eurobonds. "De Duitsers zullen deze obligaties in ieder geval niet zonder slag of stoot laten komen."

Politieke onenigheid leek er ook te zijn aan de andere kant van de oceaan. De meest ambitieuze poging in jaren om de Amerikaanse staatsschuld aan te pakken, lijkt mislukt. Een 'supercommissie' van Republikeinse en Democratische leiders zal later naar verwachting verklaren dat onderhandelingen niets hebben opgeleverd. "Ook dit speelde de beurs parten", aldus Renssen. Beleggers waren dus ook bezorgd over de Amerikaanse schuld.

In de AEX sloten alle aandelen met verlies. De staalaandelen gingen, vanwege hun cyclische karakter, hard onderuit: Aperam daalde 8,1% naar €10,99, ArcelorMittal zag 7,2% verdampen op €12,14.

Air France-KLM ging 6,6% achteruit naar €3,82, terwijl pakjesbedrijf TNT Express 5,5% weggaf op €4,72.

ING zakte eveneens 5,5% en sloot op €5,03. De Turkse mededingingsautoriteit een onderzoek ingesteld naar twaalf banken, waaronder een lokale dochter van ING, op verdenking van afspraken over de rentetarieven.

Randstad daalde 5,2% op €20,72, SBM Offshore verloor hetzelfde percentage op €14,03. Ook Boskalis gaf 5,2% prijs. De baggeraar sloot op €22,48.

Heineken behoort niet meer tot de favorieten van Rabobank in de voedingssector. Het aandeel van de bierbrouwer daalde 2,8% op €32,45.

Ahold deed het met een koersverlies van 1% op €9,35 relatief erg goed. De supermarktketen wil extra groei realiseren door meer internetverkopen en het ontwikkelen van nieuwe initiatieven om klanten te binden. Ahold kondigde vanmorgen een kostenbesparingsprogramma aan ter waarde van €350 miljoen, en liet weten dit jaar een aanzienlijke stijging van het dividend te verwachten.

De Midkap-index was bijna geheel roodgekleurd. Producent van specialistische metalen AMG was hekkensluiter, met een min van 7,8% op €7,85.

Deutsche Bank stelde het koersdoel voor SNS Reaal neerwaarts bij, van €1,70 naar €1,50. Het aandeel van SNS sloot met 7,1% koersverlies op €1,55.

Biotechnolgiebedrijf Pharming daalde 6,7% ofwel €0,06 naar €0,084.

Imtech ontving voor ruim €65 miljoen aan orders in het Verenigd Koninkrijk. De technisch dienstverlener gaat bij universiteiten, hogescholen en privé-instellingen zorgdragen voor modernisering, verbetering en nieuwbouw van technologische oplossingen. Desondanks viel het aandeel 5,2% terug op €17,54.

Uitzender USG People daalde 4,9% naar €4,94. Operationeel directeur Hans Coffeng legt zijn functie neer vanwege een verschil van inzicht over het te voeren beleid.

Producent van buizen- en leidingsystemen Wavin was in deze index tegen de enige stijger, met een mooie plus van 4,3% op €3,96.

AScX-aandeel Grontmij ging 10,9% onderuit op €5,05. Eerder werd al bekend dat het bedrijf mogelijk een grote aandelenemissie moet doen om zijn balans te versterken. Mogelijk maant dit beleggers tot voorzichtigheid bij het aandeel van het advies- en ingenieursbureau.

Op de lokale markt mocht niet worden gehandeld in Galapagos. Verwacht werd dat nabeurs een bericht zou verschijnen over de onderzoeksresultaten inzake een belangrijk door het bedrijf ontwikkeld medicijn.

Oranjewoud sloot onveranderd op €4,55. Het ingenieursbedrijf zag de omzet en het bedrijfsresultaat (ebitda) in het derde kwartaal op jaarbasis duidelijk dalen, maar zag de nettowinst ruimschoots verdubbelen.

Voetbalclub Ajax meldde dat bij de vergadering van de ledenraad en het bestuur is vastgesteld dat er een vertrouwensbreuk bestaat tussen Johan Cruijf enerzijds en Steven ten Have, Edgar Davids, Marjan Olfers en Paul Römer anderzijds. Het aandeel werd 1,5% goedkoper op €6,70

Telegraaf 21-11-11