Door PEET VOGELS
DEN HAAG - De kredietcrisis laat de polder op volle toeren draaien. Volgende week overleggen bonden, werkgevers en kabinet over maatregelen om massawerkloosheid te voorkomen.
De angst voor massaontslagen is helemaal terug. Niemand weet of de economie in een diepe recessie zal raken, maar werkgevers en vakbonden eisen alvast maatregelen van het kabinet om de pijn van de crisis te verzachten.
Daarmee lijken de jaren '80 helemaal terug te zijn. Toen raakte de economie in een langdurige recessie met massaontslagen als gevolg. Crisisoverleg tussen sociale partners, bonden en werkgevers, en het kabinet leidde tot het Akkoord van Wassenaar. Daarbij werd langjarige loonmatiging in ruil voor werkgelegenheid afgesproken.
De vraag is of zo'n situatie nu ook aan de orde is. Niels Visser, econoom bij de Rabobank durft een diepe recessie niet te voorspellen. ,,We gaan ervanuit dat er in 2009 geen economische groei zal zijn, maar of het in 2010 erger wordt of juist beter, kunnen we nog niet zeggen.''
De recente gebeurtenissen stemmen echter niet vrolijk. De bouwsector vreest verlies van 20.000 banen in de komende twee jaar. Ook de transportsector zit in de problemen. Hoogovens maakte bovendien gisteren bekend de productie fors terug te brengen. Ook dat gaat werkgelegenheid kosten.
,En kijk naar Nedcar en bedrijven in de metaalindustrie,'' geeft Femke van Zijst van de FNV aan. Bij de vakbond zit de angst voor een recessie er goed in. ,,De financiële crisis heeft grote effecten op de economie. Er zijn nu maatregelen nodig, met grote spoed. Daar dringen we bij het kabinet op aan.'' Alleen is de situatie nu anders dan in de jaren '80. Toen leidden de ontslagen tot langdurige werkloosheid. ,,Nu zitten we met een structurele krapte op de arbeidsmarkt,'' zegt Van Zijst.
,,Wij willen dat bedrijven tijdelijk krediet krijgen om personeel in dienst te houden. Dat voorkomt massaontslagen nu, maar bovendien voorkomt het dat bedrijven straks grote moeite hebben om aan personeel te komen als de economie aantrekt.''
Een raar voorstel vindt Visser. ,,Wat is het voordeel voor een werkgever? Als hij zijn personeel wil houden, betaalt hij dat toch zelf. En als hij denkt dat personeel niet nodig te hebben, gaat hij dat niet een tijdje met een krediet in dienst houden. Dat krediet moet hij uiteindelijk toch terugbetalen. Laat gewoon de arbeidsmarkt zijn werk doen.''
De werkgevers, verenigd in VNO-NCW, zien ook niets in het FNV-voorstel, maar ook zij worstelen met het probleem van overtollig personeel aan de ene kant en krapte op de arbeidsmarkt aan de andere. ,,Wij pleiten daarom voor een ruimere regeling voor werktijdverkorting.'' Nu mag werktijdverkorting voor maximaal zes weken worden ingezet en alleen in uitzonderlijke gevallen. VNO-NCW wil de termijn verruimen en wil dat bedrijven eerder voor de regeling in aanmerking komen.
Het is nog onduidelijk met welke maatregelen het kabinet komt. Minister Donner zet in op regionale samenwerking. Daarbij moeten gemeenten bekijken welke bedrijven personeel nodig hebben en welke bedrijven van mensen af moeten. Op die manier wordt voorkomen dat mensen onnodig werkloos worden.
AD 11-11-08
| Talenassortiment |
|