Foutje, bedankt!

door Mr.Emo Bos

De berechting van de internist vond onder grote belangstelling plaats. Al ver voordat de zitting begon, hadden de bodes mensen de toegang tot de publieke tribunes moeten ontzeggen.



En in de zaal zelf verdrongen de journalisten zich om niets van het gebeurde te missen. De man die die ochtend terechtstond, had zich dan ook aan een opzienbarend delict schuldig gemaakt.

Terwijl hij de warmte in de zaal voelde toenemen, las de officier van justitie zijn lange dagvaarding voor. Hij was er trots op dat hij de complexe gebeurtenis in begrijpelijk Nederlands had weten te omschrijven. Een collega had hem er nog voor gecomplimenteerd. Dat de tekst wat lang was geworden, kwam doordat de verdachte zijn oplichtingspraktijk geruime tijd had kunnen uitoefenen. De officier had niets willen overslaan. Zijn ervaring had hem geleerd dat je beter alle feiten kon noemen dan een selectie.

De president nam de feiten door. De verdachte, een in een goed zittend pak gestoken man, deed er niet moeilijk over. Hij gaf volmondig toe dat hij twee jaar geleden bij het ziekenhuis had gesolliciteerd als internist met internationale ervaring. Het laatst had hij in New York gewerkt. Hij had verschillende gesprekken gevoerd met directieleden, collega-specialisten en vertegenwoordigers van de ondernemingsraad. Ook was hij nog psychologisch getest.

,,U hebt bij uw sollicitatie enkele Amerikaanse papieren getoond, maar een Nederlands diploma hebt u nooit laten zien?,'' informeerde de president vriendelijk.

De man knikte. ,,Ik heb in Washington, Denver en New York assistentschappen vervuld en daar getuigschriften van gekregen.''

,,Maar hoe konden ze u daar toelaten? U hebt nooit medicijnen gestudeerd en alleen maar een cursus EHBO gedaan?'' En zo ging de ondervraging verder. Het kwam erop neer dat de man er telkens in slaagde bij medische instanties zijn gebrek aan papieren met een geloofwaardig verhaal toe te dekken. En in Amerika was het hem gelukt met een inschrijvingsformulier van een Nederlandse universiteit stagiair in een ziekenhuis te worden. De getuigschriften, aange­vuld met enkele opgekochte, duur uitziende Amerikaanse diploma's, hadden de directie van het Nederlandse ziekenhuis overtuigd een buitengewoon capabele internist te kunnen aan­trekken. Het psychologisch rapport beschreef de sollicitant als zeer betrouwbaar. Zijn belofte zijn universitaire papieren te zullen nazenden, was de man echter niet nagekomen. Maar omdat het erg druk was en het ziekenhuis zat te springen om goede specialisten was hij onmiddellijk aangesteld en was de directie het diplomahiaat vergeten.

De zaak was niet moeilijk geweest. De verdachte gaf alle feiten toe. En omdat hij zich al eens eerder had uitgegeven voor arts, had de officier van justitie in het belang van de volksge­zond­heid een gevangenisstraf van vijf jaar geëist. De advocaat had slechts voor clementie kunnen pleiten, zodat een stevige veroordeling in de verwachting lag.

Enkele dagen later had hij het er met een collega over hoe makkelijk de pseudo-internist een aanstelling had gekregen. Toen ze het over het psychologisch rapport hadden, ging de telefoon. Hij nam op. Het was de hoofdofficier. Of hij even langs wilde komen.

Toch wat onzeker liep de officier van justitie de lange gangen van het gerechtsgebouw door. Wat zou de baas nu weer hebben, vroeg hij zich af. Misschien iets over zijn sollicitatie naar Middelburg?

De hoofdofficier was kortaf. Ik kreeg zojuist een telefoontje van de president van de rechtbank. De rechtbank doet morgen bij vervroeging uitspraak. Om de verrassing niet te groot te doen zijn, heeft hij mij vertrouwelijk ingelicht. Ik vind het beter dat jij het ook weet. Het wordt een ontslag van rechtsvervolging. De officier voelde de grond onder zijn voeten wegzakken. Zijn gezicht verbleekte en vormde één groot vraagteken. ,,Beste man,'' legde de hoofdofficier uit, ,,je bent een element van het delict vergeten op te schrijven. Op het onderdeel waarop de rechtbank de pseudo-arts voor oplichting wilde veroordelen ontbrak het woordje 'opzet'.''

,,Wat een ellende, ik ga wel in hoger beroep,'' wist de officier nog uit te brengen. Maar hij zag zijn mooie carrière in rook opgaan. Dit kwam in de krant. Blunder van het OM. Vrijspraak voor pseudo-internist.

De hoofdofficier bleef vriendelijk en had met zijn collega te doen. ,,Beste Theo, dit kan iedereen gebeuren, je moet maar denken: foutje bedankt. De volgende keer beter.''

De officier van justitie groette zijn chef en slofte naar zijn kamer terug. Hij voelde zich opgelicht.

Mr. E. Bos is oud-vicepresident van de rechtbank in Rotterdam.

Ned.Dagblad 23-04-09