door Jan van der Stoep
Waarom moet de EO zonodig met Gordon in zee? Als je echt in gesprek wilt gaan, moet je de ander ook de ruimte bieden om te laten zien wie hij is. Ook al doet dat soms pijn en levert het geen knusse christelijke televisie op.
Wat me in de discussie over de Evangelische Omroep steeds weer opvalt, is dat er in termen van grenzen wordt gesproken. Is het nog wel of niet meer toelaatbaar dat Gordon door de EO wordt uitgenodigd om God te zoeken. De directie van de omroep deed daar tot voor kort ook zelf aan mee door te zeggen dat ze bewust de grenzen opzoekt. Eigenlijk zou de discussie helemaal niet moeten gaan over de vraag of nu wel of niet te ver is gegaan. Althans, daar zou de discussie niet moeten beginnen. De echte controverse heeft veel meer te maken met de strategie die we kiezen om de christelijke boodschap in onze samenleving bekend te maken.
Logica van de massamedia
In de visie op evangelisatie en woordverkondiging hebben we ons lange tijd laten leiden door de logica van de massamedia. Voor de EO vormde de televisie in het verleden een soort nationale preekstoel. Je zond een eenduidige boodschap uit en probeerde daarmee een zo breed mogelijk publiek te bereiken. En dat kon ook, want zo was de samenleving opgebouwd. Er waren verschillende zuilen die ieder hun eigen achterban hadden en namens die achterban een boodschap uitzonden voor het hele volk. En als kijker of luisteraar had je vervolgens niet zoveel keus, want het aanbod was beperkt.
Met de komst van afstandbediening, commerciële tv en internet is het medialandschap radicaal veranderd. Niet de zender, maar de ontvanger bepaalt wat een boodschap waard is. Omroepen moeten zich meer dan ooit richten op specifieke doelgroepen en ook de achterban raakt steeds meer versnipperd. Je moet platforms en podia creëren waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en al dan niet voor langere tijd met elkaar kunnen optrekken. In plaats van denken in grenzen, moet je denken in termen van verbindingen.
Risico
De tijd van de massamedia hebben we definitief achter ons gelaten. Het komt er nu vooral op aan hoe we met andersdenkenden in gesprek kunnen gaan en hen zo in contact met het Evangelie kunnen brengen. Je moet daarbij risico nemen en bereid zijn om mensen in je programma's uit te nodigen die een heel andere opvatting over smaak, moraal en geloof hebben. Laat ik nog een stapje verder gaan. Als je echt in gesprek wilt gaan, moet je de ander ook de ruimte bieden om te laten zien wie hij is. Ook al doet dat soms pijn en levert het geen knusse christelijke televisie op.
Maar dat hoeft niet in te houden dat je water bij de wijn doet en compromissen sluit over je eigen gedrevenheid en levensovertuiging. Het verleden heeft bewezen dat juist organisaties die vanuit een sterke geloofsovertuiging opereren zich het beste weten te handhaven. Dat is een gegeven dat in een samenleving die van netwerken aan elkaar hangt, alleen nog maar belangrijker wordt.
Leren van de EO
In plaats van de EO te bekritiseren, kunnen we beter proberen om van hem te leren. De EO is een van de weinige organisaties die door heeft dat de samenleving radicaal veranderd is. Uit de nood geboren, hebben ze nieuwe strategieën ontwikkeld om het evangelie gestalte te geven. Je kunt soms vragen hebben bij de manier waarop ze dat doen, en die vragen heb ik af en toe ook, maar het is beter om eerst gewoon naar elkaar te luisteren en daaruit lering te trekken.
Dr. ir. Jan van der Stoep is lector Religie in Media en Publieke Ruimte aan de Christelijke Hogeschool Ede.
Ned.Dagblad 09-04-10
| Talenassortiment |
|