Door PEET VOGELS JACQUELIEN NIENHUIS
AMSTERDAM/NEWYORK - De problemen bij de twee grootste hypotheekbanken in de VS laten zien dat de kredietcrisis erger is dan gedacht. Economen houden er nu serieus rekening mee dat Nederland in een recessie komt.
Jarenlang stonden de namen Fannie Mae en Freddie Mac op Wall Street voor zekerheid en vertrouwen. Nu weten investeerders niet hoe snel ze hun aandelen in de twee hypotheekgiganten moeten kwijtraken. De koers van beide bedrijven kelderden vorige week na berichten dat ze over onvoldoende vermogen beschikken om hun miljoenenverliezen te dekken. Dit weekend kondigde minister van Financiën Henry Paulson aan dat de Amerikaanse overheid bereid is Fannie Mae en Freddie Mac meer krediet te verstrekken. De crisis bij de hypotheekgiganten leidde tot nieuwe zorgen bij investeerders dat de Amerikaanse economie verder zal instorten.
Fannie Mae en Freddie Mac spelen een cruciale rol in de Amerikaanse huizenmarkt. Ze lenen niet direct aan huizenbezitters maar kopen hypotheken van valide leningenverstrekkers, zoals banken en verkopen die vervolgens in pakketjes aan investeerders.
Fannie Mae (afgeleid van Federal National Mortgage Association) werd in 1938 opgericht door de overheid om meer Amerikanen aan een goedkope hypotheek te helpen en huizenbezitters met kredietproblemen te helpen. Het bedrijf privatiseerde in 1968. Freddie Mac (Federal Home Loan Corporation) ontstond in 1970.
Alle Amerikaanse hypotheekverstrekkers, van kolos Morgan Chase tot kleinere banken, vertrouwen op Fannie Mae en Freddie Mac. Ongeveer de helft van alle leningen in de VS heeft het stempel van 'Freddie en Fannie'.
Vandaar dat analisten vrezen dat de val van de twee hypotheekgiganten een enorm rimpeleffect zal veroorzaken op de Amerikaanse financiële markten. Hun verwachting is bovendien dat het nog lastiger wordt om een hypotheek te krijgen en dat premies zullen stijgen.
De problemen laten bovendien zien dat de hypotheekcrisis in de VS groter is dan gedacht. Fannie Mae en Freddie Mac staan bekend om hun strikte regels en het feit dat ze niet handelen in subprime hypotheken of andere wankele kredietconstructies - de grote boosdoeners in de huizencrisis.
En die crisis slaat meer en meer over naar Europa en Nederland. ,,Als deze instellingen omvallen heeft dat effect op de wereldeconomie,'' denkt Roel Beetsma, hoogleraar economie aan de Universiteit van Amsterdam.
,,De crisis duurt veel langer dan gedacht,'' meent Niels Visser, werkzaam als econoom bij de afdeling Macro Economisch Onderzoek van de Rabobank. ,,Nu zie je de effecten in de hele economie. Vooral het consumentenvertrouwen loopt behoorlijk terug. Dat gaat gevolgen hebben voor de consumptie. En dat leidt dan weer tot lagere groei.''
Ook Beetsma ziet het somber in: ,,Of we in een recessie komen kun je niet voorspellen, maar de kans wordt wel steeds groter. Ik denk dat de crisis tot ver in 2009 aanhoudt in de VS. Wij hobbelen achter de VS aan. In Engeland, Spanje en Denemarken, economieën die erg afhankelijk waren van de huizenmarkt gaat het slecht. In andere Europese landen vertraagt de groei of is sprake van stagnatie. In Nederland gaat het nog goed, maar we zullen de effecten merken.''
De kredietcrisis woekert verder. Banken blijven problemen houden geld aan te trekken en dus geld uit te lenen. ,,Tot nu toe valt het nog mee met de kredietverlening,'' zegt Visser van de Rabobank. ,,Als de kredietcrisis verergert wordt dat ook minder.''
Minder kredieten betekent minder investeringen en dat remt uiteindelijk de groei in de toekomst.
Een recessie heeft normaal gesproken het voordeel dat de inflatie daalt. De vraag naar grondstoffen en olie neemt af, dus dalen de prijzen daarvoor. Maar dat zal nu niet gebeuren, vreest Beetsma. ,,Alleen al in China komen er elk kwartaal 640.000 vrachtwagens bij. Dewereldwijde vraag naar olie blijft dus stijgen, ook als die bij ons afneemt. Dus ik zie de benzineprijs niet lager worden
A.D. 14-07-08
| Talenassortiment |
|