door Insinger de Beaufort
Zal het beleid van de centrale banken erin slagen de voortschrijdende kredietcrisis op te lossen? Dat is de sleutelvraag voor 2008. De inmiddels uitgevoerde snelle renteverlaging door de FED lijkt in ieder geval noodzakelijk om uit de problemen te komen.
Banken zijn blijvend getraumatiseerd door het geëxplodeerde subprime debacle dat door de mondiale financiële sector trok. Meer dan honderd miljard dollar is afgeschreven, CEO's zijn ontslagen, banen zijn geschrapt, en zelfs bonussen zijn gekrompen.
Toch is de kredietcrisis nog lang niet voorbij. Toen geleidelijk de omvang van de verliezen als gevolg van de subprime-leningen duidelijk werd, bevroren banken, waarvan veel grote verliezen leden, simpelweg hun leningen aan elkaar. Ze hebben hun sluizen gesloten en houden hun geld vast in plaats van dat ze het uitlenen. De kredietcrisis zal pas eindigen als het vertrouwen in het systeem weer terug is en liquiditeit weer vrijelijk beschikbaar wordt tegen lagere prijzen.
Banken moeten hun balans wel opschonen, maar alleen centrale banken hebben de macht deze crisis op te lossen. Hen wacht een aantal moeilijke beslissingen en het risico grote beleidsfouten te maken.
Ze zijn begonnen met een gecoördineerde actie om de behoefte van de bankensector voor korte termijn fondsgelden op te lossen. Als onderdeel van een plan waar de Europese Centrale Bank (ECB), US Federal Reserve (Fed) en Bank of England (BoE) in december 2007 mee instemden, voorzag de ECB de banken in de Eurozone van een unieke $ 500 miljard. Hiermee injecteerde het de gewenste liquiditeit. Interbancaire spreads hebben zeer positief gereageerd op deze acties, maar blijven nog steeds te hoog.
Nu is echter de aandacht verschoven naar de gehele kredietmarkt - de risicoopslag op bedrijfsobligaties is aanzienlijk gestegen - wat aangeeft dat de markt het faillisementsrisico hoger inschat en wijst op economische zwakte.
Als centrale banken niet agressief genoeg handelen om deze spanning weg te nemen, dan zullen leenkosten te hoog blijven en kan economische activiteit afgeremd worden.
Maar aan de andere kant zouden de langetermijneffecten van te agressief handelen ook ernstig zijn. De Fed, ECB en BoE maken zich nog steeds zorgen om inflatie en hebben geweigerd de rente te verlagen. Als er teveel liquiditeit in het financiële systeem word geïnjecteerd, dan kunnen de interbancaire markt en 'credit spreads' zich herstellen, maar kan een ongewenste inflatiedruk het neveneffect zijn. Dit vraagt om nog eens een dosis sterk monetair medicijn in de toekomst.
Naast de balans tussen te weinig en teveel doen, moeten centrale banken jongleren tussen het vooruitzicht van een dollarcrisis en volatiele energieprijzen. Intussen is er al zoveel gesproken over een dollarcrisis, op een dusdanig negatieve manier, dat we niet verrast zijn als de dollar in 2008 juist weer aansterkt. Tegelijkertijd stijgen de olieprijzen door de voortdurende hoge groei in energiebehoefte. Een afname van deze behoefte, om welke reden dan ook, kan leiden tot een sterke correctie in de energiemarkten, die veelbetekenend zijn voor de wereldeconomie
Kortom, de moeilijkheden van 2007 houden niet op in 2008. De problematische Amerikaanse economie zal de voorpagina's wel blijven halen in het komende halfjaar. Een lichte recessie ligt op de loer. Maar het zou ook goed kunnen dat de Federal Reserve de rente verlaagt tot 3% of lager, wat de economie zou moeten stabiliseren en vervolgens laten groeien in de tweede helft van 2008.
De historische lijn van de aandelenmarkt laat om de drie tot zes maanden dieptepunten zien. Wij kunnen ons dus voorbereiden op een crash in april of mei. Maar de geschiedenis laat ook zien dat de aandelenmarkt zich na een crash op wonderbaarlijke wijze kan herstellen.
Beleggers kunnen zich voorbereiden op een zwak eerste kwartaal, gevolgd door een herstel in de rest van het jaar. Opbrengsten zouden hierna moeten stabiliseren naar de gemiddelden van voor 2007.
Deze voorspelling komt niet uit als de Federal Reserve de rente niet snel genoeg verlaagt om de economie te laten stabiliseren. In dat geval krijgen we met een nog diepere economische crisis te maken en gaan aandelenmarkten nog verder omlaag. Dit scenario is echter onwaarschijnlijk, omdat Fed Governor Bernanke recentelijk bevestigde dat hij de nodige actie zou ondernemen ter stabilisatie van de economie.
Een ding is zeker. Het wordt een interessant, veranderlijk en mogelijk oncomfortabel jaar
Auteur: Garth Bregman, Portfolio Manager bij Insinger de Beaufort Asset Management.
Fin.Telegraaf 20-02-08
| Talenassortiment |
|