Als de Japanse regering niet snel met een plan komt om de staatsschuld aan te pakken, verlaagt kredietbeoordelaar Standard and Poor's (S&P) het kredietoordeel van het land van 'stable' naar 'negative'.
Hiervoor heeft de kredietbeoordelaar dinsdag gewaarschuwd. Standard and Poor's verlaagde de verwachte beoordeling al naar 'negative'
Het is voor het eerst sinds 2002 dat S&P aan de verwachting of de beoordeling van Japan morrelt. Het beleid dat de regering-Hatoyama heeft uitgestippeld, 'wijst op een trager tempo van consolidatie van de overheidsfinanciën dan wij hadden verwacht', stelde de kredietbeoordelaar vandaag.
Voorlopig blijft het oordeel voor de langlopende schuld op AA staan, de op twee na hoogste waardering die S&P afgeeft. Het hoge oordeel reflecteert het grote vermogen van Japan om aan zijn verplichtingen te voldoen. Als S&P de waardering verlaagt, zal dat met één stap zijn.
Staatsschuld 300%
De Japanse staatsschuld heeft een omvang van bijna 200% van het bbp, veruit het hoogste percentage van de ontwikkelde landen. Als - zoals in de afgelopen tien jaar het geval was - de groei van de schuldenlast hoger blijft dan de economische groei, dan komt volgens econoom Jochen Möbert van Deutsche Bank tegen 2020 zelfs het niveau van 300% in zicht.
Een lagere beoordeling maakt het voor de Japanse overheid duurder om te lenen. Als beleggers vraagtekens plaatsen bij de financiële gezondheid van Japan, dan zal het rendement op Japanse overheidsobligaties beginnen stijgen. Het kost de overheid dan meer geld om nieuwe leningen in de markt te zetten.
Een extra wissel
Hogere rentes maken het voor de Japanse overheid moeilijker om de economie te ondersteunen. Tegelijk wordt het voor Japanse bedrijven duurder om te lenen. Broodnodige investeringen zullen dan achterwege blijven. In dat geval zal de druk op de centrale bank van Japan om de economie aan te zwengelen met kwantitatieve verruiming van het monetaire beleid, stelden analisten van Barclays vanmorgen.
Tot voor kort had de Japanse overheid weinig moeite met het financieren van de schuldenlast. Vrijwel alle staatsleningen werden opgekocht door het Japanse publiek. Slechts een heel klein gedeelte is in buitenlandse handen. Bij gebrek aan een goed sociaal vangnet voor met name de ouderen, spaarden Japanners erg veel, waarbij ze genoegen namen met een bijzonder lage rentevergoeding.
Vergrijzing
Maar volgens Möbert zijn de dagen van spaaroverschotten (én bijbehorende overschotten op de lopende rekening) echter geteld. Dat komt niet omdat sparen 'uit' is, maar omdat Japan razendsnel vergrijst. In 2020 staan er tegenover iedere Japanse pensionado twee werkenden. Aan het einde van de jaren negentig was die verhouding nog een op vier.
Het aanbod van spaargeld zal dus in de komende jaren fors afnemen, terwijl de vraag naar geld - door de overheid - verder oploopt. Dat kan niet anders dan tot een flinke stijging van de prijs (de rente) leiden, aldus de econoom van Deutsche Bank
Fin.Dagblad 26-01-10
| Talenassortiment |
|